กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม โดยสำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สป.อว.) ร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการ โดยสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.) และสมาคมแผ่นวงจรพิมพ์ไทย ลงนามบันทึกความเข้าใจความร่วมมือว่าด้วย การพัฒนาศูนย์ฝึกอบรม (Training Center) เพื่อผลิตและพัฒนากำลังคนด้านอุตสาหกรรมอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงและเซมิคอนดักเตอร์ของประเทศไทย ภายในงาน Thailand Electronics Circuit Asia 2026 (THECA 2026) ณ ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค กรุงเทพฯ
ศาสตราจารย์ ดร. ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ได้กล่าวปาฐกถาพิเศษนำเสนอ “Siam Silica” ยุทธศาสตร์เพื่อวางรากฐานระบบนิเวศเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงของประเทศไทย โดยเชื่อมโยงการพัฒนากำลังคน การวิจัยและนวัตกรรม โครงสร้างพื้นฐาน การดึงดูดการลงทุน และการสร้างตลาดเข้าด้วยกัน ครอบคลุมตั้งแต่การออกแบบชิป Photonics, Power Devices, Advanced Packaging ไปจนถึง PCB และ PCBA พร้อมวางโครงสร้างพื้นฐานด้านกำลังคนผ่านศูนย์ถ่ายทอดเทคโนโลยีระดับชาติ 3 แห่ง โรงงานต้นแบบระดับชาติ 2 แห่ง และศูนย์ฝึกอบรมระดับภูมิภาค 10 แห่ง เพื่อเชื่อมการพัฒนาคน “จากห้องเรียนสู่การผลิตจริง และจากห้องปฏิบัติการสู่อุตสาหกรรม” และสร้างเครือข่ายความร่วมมือระหว่างภาครัฐ มหาวิทยาลัย ภาคอุตสาหกรรม และพันธมิตรระดับโลก
การลงนามความร่วมมือ (MOU) ครั้งนี้จึงเป็นหนึ่งในกลไกสำคัญที่จะเปลี่ยนทิศทางดังกล่าวไปสู่การปฏิบัติ โดยเชื่อม 3 กลไกสำคัญ ได้แก่ ระบบอุดมศึกษา ระบบอาชีวศึกษา และภาคอุตสาหกรรม เพื่อร่วมกันสร้างกำลังคนที่มีทักษะสอดคล้องกับเทคโนโลยีและความต้องการของโรงงานจริง ตั้งแต่การพัฒนาทักษะพื้นฐาน การฝึกปฏิบัติในสถานประกอบการ ไปจนถึงการต่อยอดสู่ระดับวิศวกรและผู้เชี่ยวชาญ
ด้านภาคอุตสาหกรรม นายพิธาน องค์โฆษิต นายกสมาคมแผ่นวงจรพิมพ์ไทย เปิดเผยว่า ในช่วง 5 ปีข้างหน้า เฉพาะอุตสาหกรรม PCB, PCBA, EMS และ IC Packaging & Test มีความต้องการบุคลากรระดับ Technical Staff ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผู้สำเร็จการศึกษาระดับ ปวช. และ ปวส. รวมประมาณ 70,000 อัตรา เพื่อรองรับทั้งการลงทุนใหม่ การขยายกำลังการผลิต และการทดแทนกำลังคนเดิม
ความร่วมมือครั้งนี้ เป็นการเปลี่ยนแนวคิดจาก “สถานศึกษาผลิตคน แล้วส่งให้โรงงาน” ไปสู่ “สถานศึกษาและโรงงานร่วมกันออกแบบคนที่อุตสาหกรรมต้องการ” โดยมีผู้ร่วมลงนามกรอบความร่วมมือระยะเวลา 5 ปี ประกอบด้วย ศาสตราจารย์ ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม นายยศพล เวณุโกเศศ เลขาธิการคณะกรรมการการอาชีวศึกษา และนายพิธาน องค์โฆษิต นายกสมาคมแผ่นวงจรพิมพ์ไทย
ภายใต้ MOU ทั้งสามฝ่ายจะร่วมพัฒนา Thailand Advanced Electronics & Semiconductor Workforce Development Ecosystem โดยใช้แนวคิดการพัฒนากำลังคนที่ขับเคลื่อนจากความต้องการของอุตสาหกรรม และวางเส้นทางการพัฒนาบุคลากรออกเป็น 3 ระดับ
ระดับที่ 1 Advanced Electronics and Semiconductor Training Center จัดตั้งศูนย์ฝึกอบรมจำนวน 5 แห่ง ในสถานศึกษาสังกัด สอศ. ในพื้นที่ยุทธศาสตร์ ได้แก่ พระนครศรีอยุธยา ปราจีนบุรี ฉะเชิงเทรา ระยอง และขอนแก่น เพื่อสร้างทักษะพื้นฐานและทักษะด้านอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงและเซมิคอนดักเตอร์ให้สอดคล้องกับความต้องการของฐานอุตสาหกรรมในแต่ละพื้นที่
ระดับที่ 2 Factory-Based Training นำผู้เรียนเข้าสู่การฝึกอาชีพกับบริษัทสมาชิกสมาคมแผ่นวงจรพิมพ์ไทยและสถานประกอบการพันธมิตร เพื่อเรียนรู้จากเครื่องจักร กระบวนการผลิต มาตรฐาน และสภาพแวดล้อมการทำงานจริง ซึ่งช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจทั้งเทคโนโลยีและวัฒนธรรมการทำงานในอุตสาหกรรม พร้อมสร้างโอกาสเชื่อมโยงไปสู่การจ้างงาน
ระดับที่ 3 National Semiconductor Translational Center เปิดเส้นทางให้ผู้ที่มีศักยภาพสามารถพัฒนาต่อสู่ระดับวิศวกรและผู้เชี่ยวชาญ ผ่านมหาวิทยาลัยที่มีความพร้อมด้านเทคโนโลยีและงานวิจัย อาทิ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีมหานคร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ และสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง เป็นต้น
ขณะที่ สำนักงานปลัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สป.อว.) จะสนับสนุนองค์ความรู้ ผู้เชี่ยวชาญจากมหาวิทยาลัย การพัฒนาครูผ่านโครงการ Train the Trainer ตลอดจนเชื่อมต่อการฝึกอบรมกับการศึกษาและงานวิจัยระดับสูง ส่วน สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.) จะเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับการเรียนการสอนในสถานศึกษาอาชีวศึกษา และเชื่อมผู้เรียนเข้าสู่ระบบฝึกอาชีพกับสถานประกอบการ
การลงนามดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่า การดึงดูดการลงทุนอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูงไม่สามารถพึ่งมาตรการด้านการลงทุนเพียงอย่างเดียว แต่จำเป็นต้องสร้าง “โครงสร้างพื้นฐานด้านคน” ควบคู่กัน โดยเฉพาะกำลังคนระดับช่างเทคนิคที่เป็นฐานสำคัญของโรงงาน PCB, PCBA, EMS และ Semiconductor Packaging & Test
สำหรับสมาคมแผ่นวงจรพิมพ์ไทย การพัฒนากำลังคนถือเป็นหนึ่งในภารกิจหลักควบคู่กับการพัฒนาเทคโนโลยี ห่วงโซ่อุปทาน และความร่วมมือระหว่างประเทศ เพื่อให้การเติบโตของอุตสาหกรรม PCB และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงในประเทศไทยไม่ได้เกิดขึ้นจากการย้ายฐานการผลิตเพียงระยะสั้น แต่สามารถหยั่งรากและสร้างขีดความสามารถของประเทศในระยะยาว
